రూ.2,000 దాటిన UPI చెల్లింపులపై MDR.. కేంద్రానికి సుప్రీంకోర్టు నోటీసులు!
రాజనీతి | జాతీయ వార్తలు | సెప్టెంబర్ 28, 2026
రూ.2,000కు మించిన కొన్ని UPI చెల్లింపులపై Merchant Discount Rate (MDR) విధించే కేంద్ర ప్రభుత్వ నిర్ణయం ఇప్పుడు సుప్రీంకోర్టు ముందుకు చేరింది. ఈ విధానాన్ని సవాల్ చేస్తూ దాఖలైన పిటిషన్పై విచారణ చేపట్టిన అత్యున్నత న్యాయస్థానం.. కేంద్రం, RBI, NPCI నుంచి వివరణ కోరింది. అయితే కొత్త విధానంపై తక్షణ మధ్యంతర స్టే ఇవ్వడానికి కోర్టు నిరాకరించింది.
అక్టోబర్ 15 నుంచి కొత్త విధానం
కేంద్రం ప్రకటించిన ఫ్రేమ్వర్క్ ప్రకారం రూ.2,000కు మించిన నిర్దిష్ట Person-to-Merchant (P2M) UPI లావాదేవీలపై 0.4 శాతం MDR వర్తించనుంది. రూ.75,000 లేదా అంతకంటే ఎక్కువ లావాదేవీలకు ఈ ఛార్జీ గరిష్ఠంగా రూ.300కు పరిమితం కానుంది. ఈ విధానం అక్టోబర్ 15 నుంచి అమల్లోకి రావాల్సి ఉంది.
వ్యక్తి నుంచి వ్యక్తికి UPI చెల్లింపులకు ఛార్జీ లేదు
అక్టోబర్ 15 నుంచి అమల్లోకి రానున్న కొత్త ఛార్జీ విధానం.. వెంటనే స్టే ఇవ్వడానికి నిరాకరించిన సుప్రీంకోర్టు
ఈ మార్పు Person-to-Person (P2P) UPI లావాదేవీలకు వర్తించదు. రూ.2,000 వరకు వ్యాపార చెల్లింపులు, అలాగే కొన్ని చిన్న వ్యాపారాలకు సంబంధించిన జీరో-MDR లావాదేవీలు కూడా ఛార్జీల నుంచి మినహాయింపులో ఉంటాయని కేంద్రం స్పష్టం చేసింది. ప్రభుత్వం ప్రకారం దాదాపు 96 శాతం P2M లావాదేవీలు ప్రభావితం కావు.
సుప్రీంకోర్టు ఏం అడిగింది?
పిటిషన్పై విచారణ సందర్భంగా MDR విధించడానికి ఉన్న చట్టపరమైన, విధానపరమైన ఆధారం ఏమిటి? ఛార్జీల ద్వారా వచ్చే మొత్తాన్ని ఎవరు పొందుతారు? RBI, NPCI పాత్ర ఏమిటి? వంటి అంశాలపై కోర్టు స్పష్టత కోరింది. సంబంధిత పక్షాలు నాలుగు వారాల్లో తమ సమాధానాలను అఫిడవిట్ల రూపంలో సమర్పించాలని ఆదేశించింది.
పిటిషన్లో అభ్యంతరాలేంటి?
అడ్వకేట్ అంజన్ దత్తా దాఖలు చేసిన PILలో MDR విధానానికి తగిన చట్టపరమైన రక్షణలు, పారదర్శకత, ప్రజా సంప్రదింపులు లేవని వాదించారు. ఈ ఛార్జీల వల్ల డిజిటల్ చెల్లింపులపై ప్రభావం పడే అవకాశం ఉందని పిటిషన్లో పేర్కొన్నారు. ఇవి పిటిషనర్ వాదనలు మాత్రమే; వాటిపై సుప్రీంకోర్టు ఇంకా తుది నిర్ణయం వెలువరించలేదు.
కేంద్రం వివరణ
కేంద్రం తరఫున అదనపు సొలిసిటర్ జనరల్ ఎన్. వెంకటరమణ వాదిస్తూ.. ఈ ఛార్జీ ప్రభుత్వం వసూలు చేసే పన్ను కాదని, పేమెంట్ అగ్రిగేటర్లు, బ్యాంకుల మధ్య సెటిల్మెంట్ విధానంలో ఉండే రుసుమని వివరించారు. UPI వినియోగదారుల్లో అధిక శాతం ఈ మార్పు పరిధిలోకి రారని కేంద్రం పేర్కొంది.
అక్టోబర్ 15న కొత్త MDR విధానం అమల్లోకి వస్తుందా? దాని చట్టబద్ధతపై సుప్రీంకోర్టు ఏ నిర్ణయం తీసుకుంటుంది? ఇప్పుడు తదుపరి విచారణపై ఆసక్తి నెలకొంది.
రూ.2,000కు మించిన కొన్ని UPI చెల్లింపులపై Merchant Discount Rate (MDR) విధించే కేంద్ర ప్రభుత్వ నిర్ణయం ఇప్పుడు సుప్రీంకోర్టు ముందుకు చేరింది. ఈ విధానాన్ని సవాల్ చేస్తూ దాఖలైన పిటిషన్పై విచారణ చేపట్టిన అత్యున్నత న్యాయస్థానం.. కేంద్రం, RBI, NPCI నుంచి వివరణ కోరింది. అయితే కొత్త విధానంపై తక్షణ మధ్యంతర స్టే ఇవ్వడానికి కోర్టు నిరాకరించింది.
అక్టోబర్ 15 నుంచి కొత్త విధానం
కేంద్రం ప్రకటించిన ఫ్రేమ్వర్క్ ప్రకారం రూ.2,000కు మించిన నిర్దిష్ట Person-to-Merchant (P2M) UPI లావాదేవీలపై 0.4 శాతం MDR వర్తించనుంది. రూ.75,000 లేదా అంతకంటే ఎక్కువ లావాదేవీలకు ఈ ఛార్జీ గరిష్ఠంగా రూ.300కు పరిమితం కానుంది. ఈ విధానం అక్టోబర్ 15 నుంచి అమల్లోకి రావాల్సి ఉంది.
వ్యక్తి నుంచి వ్యక్తికి UPI చెల్లింపులకు ఛార్జీ లేదు
అక్టోబర్ 15 నుంచి అమల్లోకి రానున్న కొత్త ఛార్జీ విధానం.. వెంటనే స్టే ఇవ్వడానికి నిరాకరించిన సుప్రీంకోర్టు
ఈ మార్పు Person-to-Person (P2P) UPI లావాదేవీలకు వర్తించదు. రూ.2,000 వరకు వ్యాపార చెల్లింపులు, అలాగే కొన్ని చిన్న వ్యాపారాలకు సంబంధించిన జీరో-MDR లావాదేవీలు కూడా ఛార్జీల నుంచి మినహాయింపులో ఉంటాయని కేంద్రం స్పష్టం చేసింది. ప్రభుత్వం ప్రకారం దాదాపు 96 శాతం P2M లావాదేవీలు ప్రభావితం కావు.
సుప్రీంకోర్టు ఏం అడిగింది?
పిటిషన్పై విచారణ సందర్భంగా MDR విధించడానికి ఉన్న చట్టపరమైన, విధానపరమైన ఆధారం ఏమిటి? ఛార్జీల ద్వారా వచ్చే మొత్తాన్ని ఎవరు పొందుతారు? RBI, NPCI పాత్ర ఏమిటి? వంటి అంశాలపై కోర్టు స్పష్టత కోరింది. సంబంధిత పక్షాలు నాలుగు వారాల్లో తమ సమాధానాలను అఫిడవిట్ల రూపంలో సమర్పించాలని ఆదేశించింది.
పిటిషన్లో అభ్యంతరాలేంటి?
అడ్వకేట్ అంజన్ దత్తా దాఖలు చేసిన PILలో MDR విధానానికి తగిన చట్టపరమైన రక్షణలు, పారదర్శకత, ప్రజా సంప్రదింపులు లేవని వాదించారు. ఈ ఛార్జీల వల్ల డిజిటల్ చెల్లింపులపై ప్రభావం పడే అవకాశం ఉందని పిటిషన్లో పేర్కొన్నారు. ఇవి పిటిషనర్ వాదనలు మాత్రమే; వాటిపై సుప్రీంకోర్టు ఇంకా తుది నిర్ణయం వెలువరించలేదు.
కేంద్రం వివరణ
కేంద్రం తరఫున అదనపు సొలిసిటర్ జనరల్ ఎన్. వెంకటరమణ వాదిస్తూ.. ఈ ఛార్జీ ప్రభుత్వం వసూలు చేసే పన్ను కాదని, పేమెంట్ అగ్రిగేటర్లు, బ్యాంకుల మధ్య సెటిల్మెంట్ విధానంలో ఉండే రుసుమని వివరించారు. UPI వినియోగదారుల్లో అధిక శాతం ఈ మార్పు పరిధిలోకి రారని కేంద్రం పేర్కొంది.
అక్టోబర్ 15న కొత్త MDR విధానం అమల్లోకి వస్తుందా? దాని చట్టబద్ధతపై సుప్రీంకోర్టు ఏ నిర్ణయం తీసుకుంటుంది? ఇప్పుడు తదుపరి విచారణపై ఆసక్తి నెలకొంది.